Sarean Zehar

Sarean Zehar

Igandeetan 22:00etatik 23:00etara – Borja Arbosa eta Iñigo Sendinorekin.

2010ean sortu zen EuskaDigitaleko euskarazko magazin teknologikoa, euskal entzuleei teknologia gerturatzeko asmoz. Sarean Zehar orduak irauten duen bitartean, gaurkotasun teknologikoa komentatu eta azalduko dugu, entzule guztien eskura jartzeko. Ekitaldi teknologikoentzako lekua ere badago, gure inguruko azken joerak ezagutzeko. Horrez gain, beste gai batzuk sakonki jorratzen ditugu, hala nola bideojokoak edo segurtasun informatikoa, gure kolaboratzaileei eta Sarean Zeharreko atalei esker.

Apple PodcastsiVooxRSSHarremanetarako
410

Sarean Zehar 410 – Adingabeak sareetatik kanpo? Espainiako Gobernuaren plan berria eta scroll infinituaren balizko amaiera TikTok-en

410
Irudia: Pool Moncloa/Fernando Calvo

Irratiaren Egunari buruzko aipamen berezi batekin hasiko dugu programa. Gobernuak 16 urtetik beherakoei sare sozialetarako sarbidea debekatzeko duen asmoa aztertzen dugu, baita neurri horrek aurrez aurre dituen erronka legal handiak ere. TikTok enpresaren etorkizuna ere aztertu genuen. Bruselako luparen azpian dago diseinu adiktiboa, eta plataforman aldaketa erradikalak eragin ditzake. Azkenik, Xbox Game Pass-en zerbitzuen balizko fusioa, iris eskanerrak Espainiara itzultzea eta Sonyk etxeko Blu-ray grabagailuen fabrikazioaren amaiera aipatuko dugu Berri Azkarretan.

409

Sarean Zehar 409 – Arriskutsua da OpenClaw? IAtik «agenteetara» eskuekin egindako jauzia

409

Oraingo honetan Gaizkarekin partekatu dugun saioan, azken egunetako gure esperimentu teknologikoez hitz egiten hasi gara. Gaizkak esan digu kaxa aldatu duela eta ordenagailuaren PUZa hoztu duela, eta aire-fluxua optimizatzeko prozesuaz eta hozte likidoaz hitz egingo dugu, PUZ baten tenperatura nabarmen murrizteko. Ondoren, aste honetako fenomeno teknologikoaz hitz egingo dugu, OpenClaw. IAko agente berri horrek, Moltbot zuen izena saioa grabatu genuenean, adimen artifizialeko agenteetarantz jauzi egitea suposatzen du, sistema eragilean zereginak modu autonomoan egiteko gai diren kode irekiko tresnak, eta horrek baimenen kudeaketa kritikoari eta segurtasun informatikoari buruzko eztabaidak planteatzen ditu. Azkenik, TikTok bezalako plataformetan adina egiaztatzearen problematika aipatu dugu, profilen azterketaren bidez adingabeen milioika kontu ezabatu baititu, eta Europako ziurtagiri digitalen erabilerari buruz eztabaidatu dugu, pribatutasuna bermatzeko alternatiba tekniko gisa, sare sozialetan nahitaez identifikatu beharreko gobernuaren proposamenen aurrean.

408

Sarean Zehar 408 – Oporretatik itzultzea: Pribatutasuna errespetatzen duten LLMak inplementatzea, Izarkom-en lan ona, kargagailu elektrikoaren odisea eta CES 2026 deskafeinatua

408

Gabonetako oporren ondorengo lehen programa honetan, denboraren zati handi bat azken hilabeteko gure esperientzia teknologikoei buruz hitz egiten emango dugu. Borjak Gemini, NotebookLM eta bere bezeroen datuak IArekin tratatzeko eta konfidentzialtasuna ahalik eta gehien gordetzeko ezarri dituen LLM aukerei buruz hitz egingo digu. Iñigok, bere aldetik, Izarkomekin, Euskal Herriko telekomunikazio kooperatibarekin, izandako esperientzia kontatuko digu, eta garaje-plazan karga puntu bat jartzeko dituen zailtasunak azalduko dizkigu. Gainera, CES 2026 programak aurten ikusi duen interes apurraz, Apple bere “Inteligence” hobetzeko Googleren teknologia erabiliko duela eta RAM memoria garestituko dela azalduko dute.

407

Sarean Zehar 407

407

2025. urteko azken atalean, gaurkotasuneko gai batzuk jorratuko ditugu, eta elkarrizketa berezi bat izango dugu, BIG Conferencetik egina. Berrien atalean, Telefonicako enplegu-erregulazioko prozesuaz, horren kausez eta langileengan duen eraginaz hitz egiten hasiko gara. Publikoa izandako enpresa baten erantzukizun sozialaz eta azpiegitura estrategikoen pribatizazioaz eta kudeaketaz ere eztabaidatuko dugu. Bizkaiko mugikortasunaz ere ari gara, Bilbobusen banku-txartelaren bidezko ordainketaren ezarpena, kostuak, garraio publikoaren erabilera sustatzeko duen benetako erabilgarritasuna eta Europako beste eredu batzuekin alderatzea aztertuz. Saioaren bigarren zatian, Gaizka Carmonak Ibai Aizpurua Gillotine-ren sortzailearekin hitz egingo du. Barrakarekin izandako arrakastaren ondoren, Ibaik XIX. mendeko unibertso alternatibo batean girotutako bideojoko bat aurkezten digu, folklorean eta euskal mitologian inspiratua. Bertan, burua moztuta duen protagonista batek burua berreskuratu behar du etsaiak galtzen dituen bitartean, eta trebetasun bereziak ematen dizkioten buruak erabiltzen ditu. Berarekin hitz egingo dugu 2015ean hasitako sorrera-prozesu luzeaz, ia bakarrik proiektu bat garatzeko erronkaz, Game.eus inkubagailuan parte hartzeaz eta eman dioten babesaz eta euskaraz eta beste hizkuntza gutxituetan sortzearen garrantziaz.

406

Sarean Zehar 406

406

Gaurko saioan, gure inguruan gertatu diren ekitaldi ezberdinak aprobetxatu ditugu gaurkotasun teknologikoa alde batera utzi eta azken asteetan sortu diren beste gai batzuei buruz hitz egiteko. Gaming Roomeko Gaizka Carmonarekin hitz egiten hasi gara, Valvek aurkeztu dituen kontsola berriei buruz. Tracking Bilbaorekin jarraituko dugu, Bilboko zabalguneko merkatuan egin zen ekitaldi batean, Tracking Bilbao Podcasting sariak banatu baitzituzten. Unai Unda euskarazko sariaren irabazlea ezagutuko dugu, Nekane Salcinesek elkarrizketatua. Azkenik, Durangora joango gara Izarkomek eta Altxa Buruak Durangoko Azokaren 60. edizioan aurkeztu duten «Doitu» gida ezagutzera, Garikoitz Garaialderen eskutik.

405

Sarean Zehar 405 – Benetan balio dute V16 balizek?

405

Sarean Zehar saioaren edizio honetan, hasteko, PuntuEus fundazioaren eta Izarkom kooperatibaren arteko akordioa aipatuko dugu, euskarazko digitalizazio proiektuak abian jartzeko. Berrien atalean, aurten Black Fridayk sortu digun interes falta aipatu dugu. Era berean, gaurkotasun orokorreko gai gisa, V16 balizak derrigorrezkoak izango direla errepidean gelditutako ibilgailuak seinaleztatzeko. Bere eraginkortasuna komentatzen dugu, baita transmititzen dituzten datuei lotutako mitoak ere, AEPDk gezurtatu dituenak. Europako albisteetan, alde batetik, Europako Batzordea DBEOren datuak babesteko neurriak murriztea eztabaidatzen ari da, IAren eta lehiakortasunaren alde; eta, bestetik, Brusela Google ikertzen ari da komunikabideen bilaketaren emaitzak manipulatzeagatik. Amaitzeko, Whatsappen oinarritutako Berri azkar batzuk eta TituLOL bat ditugu.

404

Sarean Zehar 404 – Interesen arteko soka ahulean

404

Aste honetan hiru gai nagusitan zentratuko dugu programa. Lehenengoa OpenAI da, azkenean irabazi asmorik gabeko erakundea izateari utzi eta enpresa pribatua izango dena. Bigarrenik, Chat Control 2.0-ri buruz hitz egiten jarraituko dugu, eta azpimarratuko dugu Danimarkak baztertu egin duela mezularitzako aplikazioen enkriptazioarekin amaitzeko proposamena. Halaber, Italiak adinari buruzko egiaztapena eskatuko du helduentzako orrietan, eIDAS jarraibideen arabera eta Cartera Digital Betaren estiloan. Berri azkarrekin amaituko dugu saioa.

403

Sarean Zehar 403 – Eta karga-puntua?

403

Sarean Zehar programaren atal berrian Internet Archive-aren mugarria ospatzen dugu, artxibatutako bilioi bat web orri lortu dituena. Ondoren, Iñigok Opel Corsa elektriko berriarekin izandako esperientzia kontatu digu, gidatzeko autonomia, karga eta erosotasuna aztertuz. Gaurkotasun teknologikoarekin jarraitzen dugu: Amazonen hodeiaren beherakada globala automatizazio-akats baten ondorioz, Danimarkaren planak sare sozialen erabileran 15 urteko gutxieneko adina finkatzeko, eta Europar Batasunean eztabaida eta ikerketak Snapchat, YouTube, Apple Store eta Google Play plataformetan adingabeak babesteari buruz. Programa Berri Azkarrak eta TituLOLekin amaituko dugu.

402

Sarean Zehar 402 – Leihoak, jokoak eta kontrola: segurtasun eta askatasun digitalaren arteko Europa

402

Sarean Zehar programaren atal honetan Europa aurrerapen teknologikoaren eta kontrol digitalaren artean nola mugitzen den aztertzen dugu. Microsoftek Windows 10en segurtasun-eguneraketak Europan doan zabaltzeko hartutako erabakiaz, Stop Killing Games mugimenduaren herritarren presioaz eta Chat Control 2.0ri buruzko eztabaida polemikoaren itzuleraz ari gara. Halaber, TikTok gaiari buruz Estatu Batuek eta Txinak egindako akordio historikoa errepasatuko dugu, eta LaLigak sarearekin duen azken gatazkari buruz hitz egingo dugu labur-labur.